Iedereen heeft wel eens last van traanogen. Wanneer er een klein stofje in het oog komt of een harde wind recht in het gezicht blaast, gaan de ogen tranen. Dit is een normaal verschijnsel. Bij irritatie van het oog, gaan de traanklieren extra traanvocht produceren. Zo worden de ogen schoongehouden. Ook bij emoties kunnen als reactie vochtige ogen ontstaan of zelfs tranende ogen.

Als de ogen maar blijven tranen, is er vaak iets anders aan de hand en is het goed om naar de dokter te gaan.

De oorzaak van traanogen

Er zijn meerdere oorzaken van traanogen. De belangrijkste oorzaken van traanogen zijn:

Het ontstaan van reflextranen door irritatie van het oog

Droge ogen

Het niet goed afvoeren van traanvocht

Een vernauwing of verstopping van de traanwegen

Reflextranen ontstaan doordat het oog geïrriteerd raakt. Dit kan door een vuiltje zijn dat vastzit in het oog, maar ook een ontsteking aan het ooglid. Een voorbeeld van ooglidontsteking is blefaritis. Blefaritis ontstaat door een bacteriële infectie van de haarzakjes en talgkliertjes in de rand van het ooglid. De bacteriën scheiden stoffen uit die het oog irriteren. En de ontstoken talgkliertjes produceren te veel of te weinig talg, waardoor het oog droog, rood en gevoelig wordt.

Ook een naar binnen gedraaid onderooglid kan de oorzaak zijn van traanogen. De ooghaartjes krassen dan tegen het hoornvlies, wat irritaties geeft.

Traanogen kunnen vreemd genoeg ook een gevolg zijn van droge ogen. Onvoldoende kwaliteit van het traanvocht is dan de oorzaak. Het traanvocht vormt een traanfilm op het oog. De traanfilm bestaat uit een vettig toplaagje, een wat dikkere tussenlaag water en een onderlaagje van slijm. Als de onderlinge verhouding van deze drie bestanddelen niet klopt, ontstaan er klachten. Bijvoorbeeld als er te veel water verdampt, omdat de vettige toplaag niet goed is. Of als de waterlaag niet goed aan het hoornvlies hecht, omdat het slijmlaagje niet mooi verdeeld is. Doordat de traanfilm niet goed in balans is, droogt het oog uit. Dat zet de traanklieren aan tot meer productie van nog meer traanvocht. Deze tranen noemen we pseudo-tranen.

Ook het niet goed afvoeren van traanvocht kan traanogen veroorzaken. Traanvocht wordt afgevoerd via twee kleine openingen (de traanpunten) in het boven- en onderooglid bij de neus. Door te knipperen met onze oogleden zorgen we ervoor dat het traanvocht de traanpunten inloopt. De oogleden werken dus als een soort pomp. Als die pomp niet meer goed werkt, gaan de ogen tranen. Dit is bijvoorbeeld het geval bij hangende onderoogleden of een verlamming van de aangezichtsspieren.

Tot slot kan er een vernauwing of verstopping zijn ergens in de traanwegen, het afvoersysteem van het traanvocht. De traanwegen bestaan uit de traanpunten, de traankanaaltjes, het traanzakje en de traanbuis. Verstopte traanwegen komen vooral voor bij kinderen. Kinderen hebben vaak nauwere traanwegen dan volwassenen. Zijn ze verkouden en zwellen de slijmvliezen op, dan raken ook al snel de traanwegen verstopt. De klachten van de verstopping verdwijnen vanzelf met het overgaan van de verkoudheid. Hebben kinderen voortdurend last van vieze, tranende ogen zonder daarbij verkouden te zijn, dan kan er sprake zijn van een aangeboren verstopping van de traanwegen.

Wat te doen tegen traanogen?

Is er te veel traanproductie dan moet de bron van de irritatie worden weggenomen. In het geval van een blefaritis kunnen de klachten verdwijnen door iedere avond de oogleden schoon te maken met een vochtig wattenstokje. Een vuiltje in het oog moet worden verwijderd en een naar binnen gedraaid ooglid kan gecorrigeerd worden. Een ooglidcorrectie kan ook helpen als de pompfunctie van de oogleden niet meer goed is.

Bij een blokkade van de afvoerweg van het traanvocht zijn er verschillende behandelingen mogelijk. Zijn bijvoorbeeld de traanpunten te nauw, dan kunnen deze worden opgerekt of operatief worden verwijd.

Ook een verstopt traankanaaltje kan worden opgerekt. Dit gebeurt met een klein metalen staafje. Soms wordt er dan een siliconen slangetje achtergelaten om het kanaaltje open te houden. Werkt dit niet, dan kan er een traanwegprothese geplaatst worden. Er wordt dan een klein, glazen buisje tussen de ooghoek en de neusholte geplaatst. Traanvocht kan dan direct vanuit de ooghoek naar de neus weglopen.

Is er een verstopping in het traanzakje of de traanbuis, dan kan er operatief een verbinding worden gemaakt tussen het traanzakje en de neus. Een nieuwe techniek bij verstoppingen op deze plekken is de dotterbehandeling. Er wordt dan een klein ballonnetje opgeblazen op de plek van de vernauwing met het doel de vernauwing op te rekken. Deze methode wordt nog weinig gebruikt.

Droge ogen:

Onvoldoende traanaanmaak of een te snel verdampende traanfilm zorgt voor uitdroging van het oogoppervlak. Hierdoor kunnen ogen pijn doen (branden en steken), slijm gaan afscheiden en rood worden. Ook kunt u hierdoor wisselend wazig zien.

Soms leidt uitdroging juist tot een teveel aan tranen. Deze worden in een reflex op de uitdroging geproduceerd. Deze reflextranen zijn meestal niet van een goede samenstelling. Hierdoor ontstaat een eindeloze herhaling van een uitdrogend oppervlak en opnieuw reflextranen die te snel opdrogen.

Oorzaken van droge ogen

Droge ogen ontstaan meestal door te lage traanproductie en/of te snelle verdamping van de traanfilm. Verschillende factoren kunnen dit veroorzaken, waaronder:

Hogere leeftijd

Allergie

Hormonale of lichamelijke afwijkingen

Overgang

Aandoeningen van de traanklier

Geneesmiddelen

Niet goed sluiten van het oog

Droge ogen tijdens de overgang

Vrouwen kunnen last krijgen van droge ogen tijdens de overgang, doordat de hormoonhuishouding bij vrouwen tijdens de menopauze verandert.

Behandeling van droge ogen

Waar mogelijk zal geprobeerd worden de oorzaak van droge ogen te behandelen. Als dit niet kan, is het doel van de behandeling de irritatie door uitdroging zoveel mogelijk te verminderen.

Om bij een slechte traanfilm het oog weer vochtiger te krijgen, wordt vaak gestart met oogdruppels of ooggel. Als dit niet voldoende is, kan geprobeerd worden de aanwezige tranen zolang mogelijk vast te houden, bijvoorbeeld een afschermende bril of door de traanafvoer-kanaaltjes tijdelijk af te sluiten. Bij ernstiger gevallen kan het nodig zijn om zwaardere medicijnen te gebruiken of de traanafvoer-kanaaltjes permanent dicht te maken.

Standaard westerse medische behandelingen

Een optometrist of oogzorgspecialist uw ogen laten onderzoeken is meestal de eerste stap naar de behandeling. Ze zullen een uitgebreid oogonderzoek en mogelijk andere tests uitvoeren om het volume en de kwaliteit van je tranen te meten.

De meest voorkomende behandeling zijn vrij verkrijgbare oogdruppels die fungeren als kunstmatige tranen om de ogen te smeren en ongemak te verminderen. Andere behandelingen zoals ontstekingsremmers, traanstimulerende medicijnen en chirurgie worden geval per geval overwogen, afhankelijk van de ernst en het aanhouden van de symptomen. Als de droge ogen worden veroorzaakt door een medicijn of andere onderliggende medische aandoening, kan een arts medicijnen aanpassen of zijn patiënt doorverwijzen naar de meest geschikte specialist. Ten slotte worden veranderingen in de omgeving en levensstijl voorgesteld om stress op de ogen te verminderen: beperk de schermtijd of neem regelmatig een pauze om uw ogen te sluiten of meerdere keren te knipperen en vermijd blootstelling aan droge, winderige of rokerige omgevingen.

Hoe kunnen traditionele Chinese geneeskunde en acupunctuur droge ogen behandelen?

In de traditionele Chinese geneeskunde weten we dat gezondheid en smering van de ogen mogelijk wordt gemaakt door de interne gezondheid van andere organen. Droge ogen zijn vaak een teken van een interne onbalans die droogheid in andere delen van het lichaam veroorzaakt (d.w.z. voor sommige patiënten met droge ogen concentreren we ons op het verbeteren van de functie van de dikke darm, die vervolgens helpt de ogen te bevochtigen). Traditionele Chinese geneeskunde past deze interne onevenwichtigheden aan om het lichaam te helpen vocht te verwerken, droogte te verminderen en de ogen ten goede te komen.

Een studie uit 2015 beoordeelde onderzoek met acupunctuur voor droge ogen en concludeerde dat “acupunctuurtherapie effectief is voor de droge ogen-patiënten, deels beter dan kunstmatige traanbehandeling” , terwijl een andere uit 2016 concludeerde dat acupunctuur de oculaire symptomen verbeterde, de hoeveelheid verhoogde traanafscheiding en verlengde de opbreektijd van traanfilm meer dan de geneesmiddelen die in controlegroepen werden gebruikt.

Een andere studie vergeleek acupunctuur met oogdruppels voor de behandeling van droge ogen, die ook positieve resultaten liet zien voor de behandeling van droge ogen met acupunctuur. Een groep van 150 patiënten met droge ogen werd verdeeld in twee groepen: een groep die vier weken acupunctuurbehandeling kreeg en een groep die een kunstmatige traanbehandeling kreeg. Onmiddellijk na de behandeling waren beide groepen verbeterd en zagen ze minder droge ogen. Acht weken na de behandelingen vertoonden de groep die de oogdruppels gebruikte hun symptomen van droge ogen. Terwijl de groep die acupunctuur gebruikte niet hun symptomen terugkeerde en minder droge ogen opmerkte.

Hoe kan acupunctuur helpen droge ogen te behandelen?

Een acupunctuurbehandeling voor droge ogen zal zowel het symptoom van droge ogen behandelen als eventuele interne onbalans die bijdraagt ​​aan de aandoening. Door de acupunctuur zijn we in staat om de klieren rond het oog zowel direct als indirect te stimuleren, om de olieproductie te verhogen (waardoor het oog vochtig blijft). Verrassend voor de meeste, bevinden de meeste acupunctuurpunten zich eigenlijk in de oren en handen. Er komen geen naalden in het oog. Lees meer over hoe we oogaandoeningen behandelen , evenals andere aandoeningen die we behandelen.